با تصویب قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول و آیین نامه های اجرایی آن و راه اندازی سامانه ثبت معاملات، قانونگذار تکلیفی را برای اشخاصی که معامله ای به صورت عادی و با مبایعه نامه انجام داده اند مقرر نموده است. یکی از مراحل ثبت قولنامه در سامانه ساغر است.
در این قانون، اشخاصی که اموال غیرمنقول را با مبایعه نامه عادی خریداری نموده یا نسبت به این اموال ادعای حقی می نمایند باید ادعا یا قولنامه خود را در سامانه ثبت نمایند.
در این مقاله بهصورت کامل و کاربردی به بررسی ثبت قولنامه در سامانه ساغر (سامانه کاتب)، مشمولان ثبت ادعا، مراحل انجام کار، مزایا، محدودیتها و خطرات احتمالی عدم ثبت ادعا میپردازیم. همچنین با راهنمای تصویری مراحل انجام کار را قدم به قدم شرح داده مراحل ثبت به درستی انجام شود؛ تا با آگاهی حقوقی، از ملک و سرمایه خود محافظت کنید.
ثبت قولنامه در سامانه ساغر(کاتب)
همانطور که در مقاله های پیشین بیان شد، سامانه ساغر راه اندازی شده است. ولی وبسایت آن به نام ساغر نبوده و لینکی در سامانه کاتب فعال شده است که عموم مردم چنانچه اموال غیرمنقولی دارند که مدارک مالکیت آن به صورت عادی می باشد، باید نسبت به ثبت ادعای مالکیت در خصوص این اموال در سامانه کاتب قسمت ثبت ادعا مراجعه نمایند.
چنانچه اموالی دارید که سند مالکیت آن ها به صورت عادی می باشد و در سامانه ثبت ادعا ثبت نام کنید، این موضوع باعث نخواهد شد که شما اقدامی بابت گرفتن سند رسمی انجام ندهید، پس حتی اگر در این سامانه هم ثبت نام نمایید، باید نسبت به گرفتن سند رسمی اقدام نمایید.
حتما بخوانید: تعارض در ثبت ادعای مالکیت
نحوه ثبت قولنامه در سامانه ساغر(کاتب)
سامانه ساغر که به عنوان ساماندهی اسناد غیر رسمی شناخته میشود، به منظور ثبت و مدیریت قولنامهها به صورت الکترونیکی طراحی شده است. ثبت قولنامه در این سامانه باعث کاهش خطاهای انسانی و افزایش دقت در نگهداری اسناد میشود. برای ثبت قولنامه در سامانه ساغر، ابتدا باید وارد پرتال این سامانه شوید و حساب کاربری خود را ایجاد کنید. سپس، با استفاده از منوی مربوطه، اطلاعات مورد نیاز مانند مشخصات طرفین قرارداد، موضوع قولنامه و شرایط آن را وارد کنید. جهت ثبت قولنامه باید به سامانه کاتب مراجعه نمایید.
نکته مهم: این که با ثبت ادعای مالکیت در این سامانه، هیچ سندی برای شما صادر نخواهد شد و شما باید پس از ثبت ادعای مالکیت، از طرق قانونی جهت دریافت سند مالکیت اقدام نمایید.
جهت ثبت قولنامه یا مدارک ادعا در این سامانه ابتدا باید نسبت به ثبت نقشه اقدام نمایید. پس از تهیه نقشه و تایید اطلاعات اولیه، نسبت به تعیین نوع ادعا و بارگذای مدارک و مستندات اقدام نمایید.
مراحل گام به گام ثبت قولنامه در سامانه ساغر (کاتب)
مرحله اول: ورد به سامانه کاتب جهت ثبت قولنامه www.kateb.ir
مرحله دوم: انتخاب درخواست نقشه در سامانه ساغر
مرحله سوم : انتخاب گزینه ثببت درخواست جدید
مرحله چهارم: وارد کردن اطلاعات ملک در سامانه
حتما بخوانید: تفاوت سامانه کاتب و ساغر
مرحله پنجم: ثبت اطلاعات متقاضی در سامانه ساغر ( کاتب) بابت ثبت قولنامه
مرحله ششم: ثبت موارد ادعای مالکیت در سامانه ساغر 
مرحله هفتم: اقدام به درج گواهی اقدام در سامانه ساغر بابت ثبت قولنامه
خطرات احتمالی عدم ثبت ادعای مالکیت در سامانه ساغر(کاتب)
چنانچه شما مالک اموال غیرمنقول باشد یا نسبت به این اموال حقی داشته باشید، باید نسبت به ثبت ادعای این اموال در سامانه ساغر اقدام نمایید. اگر ظرف مهلت تعیین شده این اقدام را انجام ندهید، احتمال این که مال خود را از دست بدهید وجود دارد. پس دو نکته مهم که باید در این خصوص به یاد داشت این است که:
- اولآ: ثبت ادعا در این سامانه باعث صدور سند مالکیت برای شما نخواهد بود.
- ثانیآ: در صورت عدم ثبت ادعا در مهلت مقرر، احتمال این که شخص ثالثی نسبت به همان مال ادعای مالکیت نماید وجود دارد.
پس در صورتی که شخصی ادعایی نسبت یه مال یا حق غیرمنقولی دارد، در مهلت مقرر نسبت به ثبت ادعای مالکیت در سامانه مذکور اقدام نماید تا موجب از بین رفتن مالکیت وی نشود.
حتما بخوانید: ثبت سرقفلی در سامانه ساغر
فروش ملک بعد از ثبت ادعای مالکیت
سوال: «الف» به موجب اسناد عادی، ادعای خود را در سامانه ساماندهی اسناد غیر رسمی درج نموده، در چه صورت قبل از اخذ سند مالکیت ملک می تواند نسبت به آن معامله انجام دهد؟
پاسخ: مطابق ماده (2) آیین نامه تبصره (10) ماده (10) قانون الزام، «مدعياني كه در مهلت قانوني، ادعاي خود را در سامانه درج نموده و اقدام قانوني را به عمل آورده اند، مي توانند با رعايت شرايط اين آيين نامه و به مدت هشت سال از زمان راه اندازي سامانه، اعمال حقوقي را صرفاً در سامانه انجام دهند. سازمان مكلف است دسترسي هاي لازم براي انجام اعمال حقوقي در سامانه را به صورت مستقيم و از طريق سكوهاي بخش خصوصي موضوع ماده 26 آيين نامه اجرايي ماده 3 قانون براي مدعيان فراهم نمايد»
تکلیف ورثه به ثبت ادعای مالکیت بعد از فوت مورث
پرسش: در صورت فوت مدعی قبل از اقدام ، ورثه وی چه تکلیفی دارند؟
پاسخ: مطابق ماده (۱۹) آیین نامه ماده (10) قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، «در صورتی که مدعی پس از درج ادعا و قبل از اقدام فوت نماید، ورثه وی با درج گواهی انحصار وراثت در سامانه، به عنوان جانشین میتوانند حداکثر ظرف پنج ماه از زمان فوت یا در سقف مهلت اقدام متوفی، هر کدام بیشتر باشد، اقدام لازم را انجام دهد».
در همین راستا تبصره ذیل این ماده اعلام می دارد «چنانچه مهلت درج ادعا منقضی نشده باشد، امکان مذکور در این ماده نافی اختیار درج ادعای جدید توسط ورثه نیست».
کلام پایانی
با تصویب قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، کلیه اشخاص که دارای املاکی می باشد که سند مالکیت آن به صورت عادی میباشد و همچنین املاکی که دارای سند تک برگ سبز رنگ بوده، باید به تکالیف خود عمل نمایند، در غیراینصورت مورد حمایت قانونگذار نخواهند بود. پس چنانچه ملکی دارید که اسناد ماکلیت آن عادی می باشد، بهتر است هر چه سریعتر در سامانه کاتب قسمت ثبت ادعا مدارک خود را بارگذاری نمایید و پس از آن نسبت به دریافت سند رسمی اقدام نمایید.
سوالات متداول
آیا با ثبت ادعای مالکیت در سامانه ساغر، برای ما سند مالکیت صادر خواهد شد؟
فایده این که در سامانه ساغر نسبت به ثبت ادعای مالکیت اقدام کنیم چه چیزی خواهد بود؟
