اعسار از مهریه | شرایط، مراحل اثبات ناتوانی مالی مرد (نمونه دادخواست)

مهریه، حق مالی مقدس زن است که به محض عقد نکاح، بر ذمه مرد قرار می‌گیرد. با وجود تعهد مرد به پرداخت، در عمل بسیاری از مردان قادر به تأمین مبلغ کامل مهریه به صورت یک‌جا نیستند. در چنین شرایطی، قانون راه‌حلی حقوقی به نام اعسار از پرداخت مهریه را پیش‌بینی کرده است.

اعسار، ابزاری قانونی است که به مرد ناتوان مالی اجازه می‌دهد تا از بازداشت و توقیف اموال معاف شود و بدهی خود را به صورت اقساط منطقی پرداخت کند. با این حال، استفاده از این حق، نیازمند اثبات دقیق ناتوانی مالی در دادگاه است.

این مقاله، راهنمای جامع شما برای درک و طی کردن مراحل دادخواست اعسار از مهریه است. در این نوشتار تخصصی، به شما خواهیم گفت که شرایط اعسار چیست، چگونه می‌توانید با مدارک مستند و استشهادیه معتبر ناتوانی مالی خود را ثابت کنید، و در صورت قبول یا رد اعسار، چه پیامدهای قانونی در انتظار شما خواهد بود. با آگاهی از این نکات کلیدی، می‌توانید با موفقیت، پرداخت مهریه را به صورت اقساط تنظیم کنید و از حقوق قانونی خود دفاع نمایید.

مفهوم و شرایط اعسار از پرداخت مهریه

مفهوم اعسار

اعسار به معنای ناتوانی مالی است که فرد قادر به پرداخت بدهی‌های خود نیست. در مورد مهریه، اگر مرد نتواند مهریه را به صورت یک‌جا پرداخت کند، می‌تواند درخواست اعسار دهد تا پرداخت آن به صورت اقساطی تعیین شود. البته لازم به توضیح است که درخواست اعسار به این صورت نیست که زوج کل مبلغ را یه صورت اقساطی پرداخت نماید.

حتما بخوانید: همه چیز درباره مهریه

شرایط اعسار

برای درخواست اعسار از پرداخت مهریه، مرد باید شرایط زیر را داشته باشد:

• عدم توانایی مالی: مرد باید ثابت کند که توانایی مالی برای پرداخت یک‌جای مهریه را ندارد.
• ارائه مدارک: ارائه مدارک مالی مانند فهرست اموال، حساب‌های بانکی، درآمد ماهیانه و سایر مستندات مالی.
• استشهادیه: ارائه شهادت دو نفر شاهد که از وضعیت مالی مرد آگاه باشند.

مراحل درخواست اعسار از پرداخت مهریه

 تهیه مدارک لازم:

مرد باید مدارک زیر را برای درخواست اعسار تهیه کند:

• مدارک هویتی: شناسنامه، کارت ملی و سایر مدارک شناسایی.
• مدارک مالی: فهرست اموال منقول و غیرمنقول، حساب‌های بانکی، درآمد ماهیانه و سایر مستندات مالی.
• استشهادیه: شهادت دو نفر شاهد که از وضعیت مالی مرد آگاه باشند که مهمترین نکته در دادخواست اعسار همین موضوع استشهادیه می باشد.

ارائه دادخواست به دادگاه:

زوج باید دادخواست اعسار را به دادگاه خانواده ارائه دهد. در این دادخواست، باید دلایل و مدارک خود را برای اثبات ناتوانی مالی ارائه نماید.

دادگاه پس از دریافت دادخواست، مدارک و دلایل ارائه‌شده را بررسی می‌کند و دو حالت متصور است:

• حالت اول قبول اعسار
• حالت دوم رد دادخواست اعسار

مقاله پیشنهادی: نکات مهم در مورد مراحل مطالبه مهریه از طریق دادگاه خوانواده

قبول درخواست  اعسار

در صورت احراز اعسار، دادگاه حکم به تقسیط مهریه صادر می‌کند و در صورت تأیید اعسار، دادگاه میزان اقساط ماهیانه را تعیین می‌کند. این اقساط باید توسط مرد به صورت منظم پرداخت شود.

البته در ابتدا باید مبلغی را  به زوجه پرداخت نماید به طور مثال در صورتی که مهریه زوجه 100 سکه باشد، ابتدا باید فرضا 5 سکه را پرداخت نماید و هر 3 ماه یک بار یک سکه به زوجه تحویل دهد.

رد دادخواست اعسار

در صورتی که دادگاه به این نتیجه برسد که مرد توانایی پرداخت مهریه را دارد، درخواست اعسار رد می‌شود. در این صورت، مرد باید مهریه را به صورت یک‌جا پرداخت کند، البته لازم به توضیح می باشد که اعسار یک امر حادث بوده و در هر لحظه و زمان امکان دارد که شخصی معسر شود، پس چناچه دادخواست اعسار رد شود، زوج می تواند مجدد درخواست اعسار خود را در زمان دیگری ثبت نماید.

عدم پرداخت اقساط

در صورت عدم پرداخت اقساط، زن می‌تواند درخواست اجرای حکم کند. در این صورت، مرد ممکن است با اقدامات قانونی مانند توقیف اموال یا حکم جلب مواجه شود. البته این موضوع شامل هر یک از اقساط می باشد ، به طور مثال در صورتی که زوج 3 قسط خود را پرداخت ولی در پرداخت قسط 4 تاخیر نموده است ، زوجه می تواند نسبت به درخواست جلب زوج اقدام نماید.

نکات کلیدی و کاربردی اعسار

اهمیت ارائه مدارک مستند:

ارائه مدارک مستند و معتبر می‌تواند تأثیر زیادی در تصمیم دادگاه داشته باشد. مدارک مالی دقیق و معتبر نشان‌دهنده صداقت و جدیت مرد در درخواست اعسار است و در صورتی که دادگاه پی به عدم تمکن مالی زوج  ببرد، در صدور حکم اعسار وی اقدام می نماید.

 نقش شاهدان در اثبات اعسار:

شهادت دو نفر شاهد که از وضعیت مالی مرد آگاه باشند، می‌تواند به اثبات اعسار کمک کند. این شاهدان باید بالغ، عاقل و مطلع از وضعیت مالی مرد باشند. شهادت شهود در خصوص اعسار خیلی مهم بوده و قضات دادگاه نیز به این موضوع خیلی حساس خواهند بود و زوج نباید در این خصوص شهودی را معرفی نماید که از وضعیت زندگی وی اطلاع نداشته باشد.

نمونه دادخواست اعسار از پرداخت مهریه

اینجانب [نام و نام خانوادگی مرد] با کد ملی [کد ملی] و نشانی [نشانی کامل]، بدین‌وسیله به استحضار می‌رسانم که به دلیل عدم توانایی مالی کافی برای پرداخت مهریه تعیین‌شده به همسرم، خانم [نام همسر]، درخواست رسیدگی به اعسار از پرداخت مهریه را دارم.

دلایل و مستندات درخواست:

عدم توانایی مالی: اینجانب در حال حاضر هیچ درآمد یا دارایی قابل توجهی برای پرداخت یک‌جای مهریه ندارم و درآمد ماهیانه من صرف نیازهای ضروری زندگی می‌شود.

وضعیت شغلی: (توضیح وضعیت شغلی، مانند بیکاری، کاهش درآمد، تعطیلی کسب‌وکار و غیره).

دارایی‌های محدود: تمامی دارایی‌های من شامل (ذکر دارایی‌ها مانند منزل، خودرو یا حساب بانکی)صرف تأمین هزینه‌های زندگی است و امکان پرداخت مهریه یک‌جا وجود ندارد.

با توجه به مراتب فوق، تقاضای رسیدگی به درخواست اعسار اینجانب از پرداخت مهریه و صدور حکم به پرداخت اقساطی مهریه یا تأخیر در پرداخت مطابق توان مالی را دارم.

با تقدیم احترام

کلام پایانی

اعسار از پرداخت مهریه یکی از حقوق قانونی مردان است که در صورت ناتوانی مالی می‌توانند از آن استفاده کنند. با ارائه مدارک معتبر، شهادت شاهدان و پیگیری منظم اقساط، مرد می‌تواند از پرداخت یک‌جای مهریه معاف شود و آن را به صورت اقساطی پرداخت کند. همچنین، مشاوره با یک وکیل متخصص می‌تواند در این مسیر به او کمک کند تا بهترین تصمیم را اتخاذ کند.

سوالات متداول