وقوع قصور یا تقصیر پزشکی، ناشی از بیاحتیاطی، بیمبالاتی، عدم مهارت یا نقض موازین قانونی و حرفهای، نه تنها اعتماد بیمار به نظام درمانی را خدشهدار میکند، بلکه میتواند منجر به صدمات جبرانناپذیر یا حتی فوت شود. در چنین شرایطی، بیمار یا اولیای دم حق دارند با مراجعه به مراجع ذیصلاح، پیگیر مسئولیت پزشک متخلف شوند تا مطابق رأی دادگاه، مجازات مقرر قانونی یا جبران خسارت (دیه) اعمال گردد.
شکایت از پزشک موضوعی تخصصی است که ابعاد کیفری، حقوقی و انتظامی دارد و بسته به نوع تخلف (مانند سهلانگاری یا افشای اسرار)، باید در مرجع مناسبی مطرح شود. در این مقاله، بهصورت گامبهگام مراحل شکایت از پزشک را از طریق سازمان نظام پزشکی و دادسراهای ویژه جرایم پزشکی تشریح میکنیم، تفاوتهای کلیدی میان جرم و تخلف پزشکی را توضیح میدهیم و اهمیت جمعآوری مدارک لازم و استفاده از نظر وکیل جرایم پزشکی را برای موفقیت در پرونده، مورد بررسی قرار میدهیم.
شماره تماس دفتر(پونک): 02144880152
شماره تماس دفتر(جردن):02188209982
تلفن همراه جناب آقای بهزاد رحمانی وکیل دادگستری: 09124153424
شماره پشتیبانی واتس اپ:09224151124
شکایت و رسیدگی به جرایم پزشکی
منظور از شکایت از پزشک متخلف، اقدامی قانونی است که بیمار یا اولیای دم او در صورت وقوع خطا، قصور یا تخلف پزشکی علیه پزشک انجام میدهند تا مسئولیت وی بررسی و در صورت اثبات، مجازات یا جبران خسارت اعمال شود. تخلف پزشک ممکن است ناشی از بیاحتیاطی، بیمبالاتی، ناآگاهی نسبت به اصول علمی، یا نقض موازین حرفهای و اخلاقی باشد.
در واقع، شکایت از پزشک ابزاری قانونی برای حفظ حقوق بیماران و تضمین سلامت جامعه است و موجب میشود پزشکان در انجام وظایف خود دقت و مسئولیت بیشتری به خرج دهند. این شکایت ممکن است جنبه کیفری (در صورت صدمه یا فوت بیمار)، حقوقی (برای مطالبه خسارت) یا انتظامی (برای رسیدگی در نظام پزشکی) داشته باشد.
به طور کلی، هدف از شکایت از پزشک، انتقامجویی یا آسیب به اعتبار پزشک نیست، بلکه اجرای عدالت و جلوگیری از تکرار خطاهای پزشکی است. چنین اقداماتی در چارچوب قانون و با استناد به مدارک و نظریه کارشناسی پزشکی قانونی انجام میشود.
نحوه شکایت از پزشک در نظام پزشکی
برای شکایت از پزشک عمومی یا زیبایی در نظام پزشکی میتوانید از طریق سایت سازمان نظام پزشکی اقدام کنید و با در نظر گرفتن موارد زیر با وارد کردن اطلاعات خود شکایت را ثبت و منتظر پیگیری مراجع مربوطه بمانید.
- تمامی شکایات باید مدلل و مستند باشند. بدیهی است مسئولیت قانونی مطالب اظهارشده بر عهده شاکی است.
- هنگام ورود اطلاعات خود، حتما شماره تلفن همراه خود را وارد کنید تا اطلاع رسانی مراحل مختلف رسیدگی به شکایت امکانپذیر باشد.
- در نگهداری شماره پیگیری و عدم افشای آن به دیگران دقت و توجه لازم را داشته باشید.
- شکایاتی قابل رسیدگی است که توسط شاکی ذینفع یا سرپرست و یا نمایندگان قانونیی بیمار انجام شود.
- چنانچه مرجع مورد شکایت از یک مورد بیشتر باشد (دو یا سه یا چهار مورد) شاکی باید از مراجع ذیربط، به صورت جداگانه در قالب چند طرفیت شکایت نماید.
- سیستم به طور خودکار به شکایاتی که قبلاٌ به سامانه رسیدگی به شکایات ارسال شده ترتیب اثر نخواهد داد مگر اینکه موضوع با شکایت قبلی تفاوت داشته باشد، لذا از ارسال شکایات تکراری خودداری نمایید.
نحوه شکایت از پزشک در مراجع قضایی
نحوه رسیدگی به جرایم پزشکی پس از ثبت شکوائیه در دفترخدمات قضایی به این نحو می باشد اگر محل وقوع جرم در تهران باشد به دادسرای ناحیه ۲۶ ویژه رسیدگی به جرایم پزشکی و دارویی ارجاع خواهد شد و اگر محل وقوع جرم در شهرستان باشد به شعباتی از دادسراها که ویژه رسیدگی به جرایم پزشکی و دارویی هستند، ارجاع داده میشود.
بعد از ارجاع شکوائیه به دادسرای جرائم پزشکی ، روند رسیدگی به پروندهها در دادسرای جرایم پزشکی این گونه است که پس از طرح و ارجاع موضوع به کمیسیونهای پزشکی، پرونده بررسی میشود و در صورتی که قصور پزشک یا کادر درمانی مشخص شود، پرونده به همراه موارد قصور به شعبه رسیدگی کننده ارسال میشود. بعد از ارسال پرونده به شعبه رسیدگی کننده، پزشک و یا کادر درمان که اتهام متوجه آنها بوده برای ادای توضیحات احضار میشوند.
بعد از ادای توضیحات اگر برای شعبه رسیدگی کننده در دادسرا محرز شود که قصوری رخ نداده قرار منع یا موقوفی تعقیب صادر میکند و اگر شعبه با ادله ابرازی از سوی شاکی احراز نماید که جرم واقع شده و متوجه مشتکی عنه می باشد اقدام به صدور کیفرخواست نموده و پرونده را به دادگاه ارسال میکند و دادگاه کیفری نیز بر اساس محتویات پرونده، کیفرخواست صادره، نظریه کارشناس و دفاعیات هردو طرف اقدام به صدور رای میکند.
راهنمای تخصصی شکایت از پزشکان و جراحان زیبایی
همانطور که قبلاً اشاره شد، ماهیت جرائم و تخلفات پزشکی در حوزههای مختلف تفاوتهای ظریفی دارد. بهویژه در حوزه پزشکی زیبایی و جراحیهای تخصصی (مانند جراحی بینی یا لیپوماتیک)، نوع انتظارات بیمار و قصور احتمالی پزشک (مانند عدم مهارت یا عوارض پس از عمل) میتواند پرونده را پیچیدهتر سازد.
برای دسترسی به جزئیات حقوقی و تخصصی نحوه شکایت از پزشک در شاخههای درمانی خاص، میتوانید راهنماهای کامل ما را در لینکهای زیر دنبال کنید. این مقالات بهطور خاص به مدارک، مراجع و نکات کلیدی در خصوص هر یک از این رشتهها پرداختهاند:
جنبه کیفری و حقوقی قصور پزشکی
از جنبه کیفری، اگر اقدامات پزشک که منجر به صدمات بدنی در بیمار شده است، عمد و یا غیر عمد تشخیص داده شود، دادگاه متناسب با آن حکم صادر می کند. مطابق ماده ۲۳ قانون مجازات اسلامی سال ۱۳۹۲ مرتکب را به مجازاتهای تبعی شامل محرومیت دورهای به اشتغال حرفه پزشکی و یا لغو پروانه محکوم می کند.
از نظر حقوقی، قانون مجازات اسلامی در ماده ۴۹۵ پیش بینی کرده که هرگاه پزشک در معالجاتی که انجام میدهد موجب تلف یا صدمه بدنی شود، باید دیه پرداخت کند.
در سال ۸۹ شوراهای حل اختلاف ویژه امور پزشکی تشکیل شد. در تهران مجتمع شماره ۲۹ شورای حل اختلاف به امور بهداشتی و پزشکی اختصاص یافته است.
موارد جرم در قصور پزشکی
قانون تعزیرات حکومتی امور بهداشتی و درمانی مصوب سال ۶۷ مورد زیر جرم محسوب میشود:
- ایجاد مؤسسات پزشکی غیر مجاز توسط اشخاص فاقد صلاحیت از نظر تخصصی جرم بوده و متخلف به مجازاتهای زیر محکوم میشود.
- ایجاد مؤسسه پزشکی توسط افراد متخصص بدون پروانه کارجرم بوده و متخلف به مجازاتهای زیر محکوم میشود:
- خودداری بیمارستانها از پذیرش وارائه خدمات اولیه لازم به بیماران اورژانس جرم محسوب شده و متخلف به مجازاتهای زیرمحکوم میشو.
- ایجاد و یا ارائه خدمات مازاد بر احتیاج به منظور سود جویی و یا دخل و تصرف در صورتحساب و دریافت اضافه از نرخهای اعلام شده از ناحیه وزارت بهداشت، درمان و آمـوزش پزشکی جرم محسوب شده و متخلف به مجازاتهای ذیل محکوم میگردد
تفاوت جرم و تخلف در پرونده های پزشکی
مطابق اصل قانونی بودن جرایم و مجازات ها و مستند به ماده 2 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 تنها عملی را می توان جرم دانست که قانون آن را جرم اعلام نموده و برای آن مجازات تعیین کرده باشد . اما تخلف ، تصریح قانونی همانند جرم را نداشته وتخلف از مقررات و قوانین به طور صریح پیش بینی نشده است که این حاکی از اختلاف اساسی جرم با تخلف است ، گرچه در برخی موارد وجوه تشابهی میان این دو وجود دارد و ممکن است یک عمل واحد، منشا تخلف وجرم هردو باشد، مانند اختلاس که هم جرم است هم تخلف ، یا اینکه برای هر دو مجازات های مقرر شده است یادر برخی با وجود این، تفاوت های زیادی بین حقوق جزا و مقررات انضباطی وجود دارد.
مدارک لازم برای شکایت از پزشک
شکایت از پزشک بدون داشتن مدرک از مواردی است که برای افراد زیادی چالش برانگیز است. سوالات زیادی مانند اگر بیماری که آسیب دیده و میخواهد از پزشک خود شکایت نماید، هیچ گونه مدرکی در دست نداشته باشد باید چه کار کند؟ آیا امکان طرح شکایت از پزشک بدون مدرک نیز وجود دارد؟ معمولا از طرف بیماران شاکی مطرح میشود. در پاسخ باید بگوییم که طرح دعوا علیه پزشک در چنین شرایطی هم ممکن است. درست است که مدارک لازم برای شکایت از پزشک اگر در دست بیمار باشد، در روند رسیدگی کمک شایانی میکند اما اینطور نیست که اگر بیماری بنا به هر دلیلی، از پزشک خود و انجام طبابت نزد ایشان مدرکی نداشته باشد، نتواند از پزشک شکایت کند. نکته قابل توجه این است که سابقه بیمار در پرونده پزشکی وی در هر شرایطی وجود دارد.
سامانه شکایت از پزشکان
وزارت بهداشت اعلام کرد کلیه اشخاص علاوه بر روشهای موجود، میتوانند از طریق تماس با سامانه تلفنی ۱۶۹۰ شکایات خود را اعلام و کد رهگیری دریافت نمایند، شروع رسیدگی به شکایات از طریق دریافت اطلاعات از سامانه تلفنی یا اینترنتی و یا مراجعه شاکی و یا گزارش مراجع ذیصلاح خواهد بود.
نمونه رای دادگاه در خصوص مسئولیت پزشک در ورود صدمه به بیمار
در صورت ورود صدمه یا تلف فرد بیمار، متعاقب عدم رعایت مقررات پزشکی و موازین فنی از سوی پزشک یا پزشکان معالج در معالجات پزشکی، پزشک در مقابل فرد بیمار یا اولیاء دم وی ضامن و مسئول است و مسئولیت وی صرفاً تا دیه، مقدر بوده و تسری به هزینه درمانی و غیر درمانی ندارد.
کلام پایانی
شکایت از پزشک موضوعی حساس و تخصصی است که نیازمند آگاهی دقیق از قوانین کیفری، حقوقی و انتظامی پزشکی میباشد. هرگونه اقدام شتابزده یا بدون مشاوره حقوقی ممکن است باعث از بین رفتن حق بیمار یا حتی بیاعتبار شدن شکایت شود. ازاینرو، توصیه میشود پیش از هر اقدام، مدارک و مستندات خود را با دقت جمعآوری کرده و با وکیل متخصص در دعاوی پزشکی مشورت نمایید تا مسیر شکایت بهدرستی طی شود.
به یاد داشته باشید که قانون، هم از حقوق بیماران و هم از شأن و جایگاه پزشکان حمایت میکند و هدف از شکایت، احقاق حق و پیشگیری از تکرار خطاهای پزشکی است؛ نه انتقام یا تخریب جایگاه جامعه پزشکی. در نهایت، آگاهی حقوقی و پیگیری اصولی، کلید دستیابی به عدالت در پروندههای پزشکی است.
سوالات متداول
شکایت از پزشک در کدام مراجع قضایی و انتظامی قابل طرح است؟
تفاوت اصلی میان «جرم پزشکی» و «تخلف پزشکی» چیست؟
اگر برای شکایت از پزشک مدرکی در دست نباشد، میتوان شکایت کرد؟
مهلت قانونی (مرور زمان) برای شکایت از قصور پزشکی چقدر است؟
در صورت اثبات قصور پزشکی، چه مجازاتها و تبعاتی برای پزشک وجود دارد؟
شماره تماس دفتر(پونک): 02144880152
شماره تماس دفتر(جردن):02188209982
تلفن همراه جناب آقای بهزاد رحمانی وکیل دادگستری: 09124153424
شماره پشتیبانی واتس اپ:09224151124
سلام.من برای خروج پیچ و پلاک بخاطر عفونت پا ب کلینیک خصوصی مراجعه کردم و عمل شدم بعد از عمل متوجه شدم هنوز یه پیچ در استخوان مانده و خارج نشده و دکتر جراح گفتند ک نگرانش نباش اما عفونتش برطرف نشد با مراجعه ب یک دکتر عفونی ایشون گفتن ک اون پیچه باید خارج میشد تا عفونت از بین میرفت حالا من دیگ هزینه برای عمل دوباره رو ندارم میشه از دکتر جراح شکایت کرد؟
با سلام
با توجه به این که از طرف پزشک در خصوص عدم خروج کلیه پیچ و پلاک ها قصوری رخ داده است ، و این عدم خروج باعث عفونت شده است ، لذا اصولا در این خصوص پزشک مسئول می باشد . در صورت نیاز میتواند با دفتر تماس گرفته و مشاوره بگیرید .
دکتر موقع انجام خدمات دندانپزشکی درمان اصولی انجام نداده و دندان من آسیب دیده.
به همین دلیل به دکتر دیگه ای مراجعه کردم و درمان انجام دادم
دکتری که به دندان های من اسیب زده حاضر به پذیرش قصور خودش نیست و حتی هزینه درمانی که برای درمان کامل از من دریافت کرده رو عودت نمیده.
تحت چه عنوان و دلیلی می تونم از ایشون شکایت کنم؟
با توجه به اینکه دندانم الان درمان شده مدرکی از اشتباه ایشون ندارم امکان طرح شکایت هست.
با سلام
با توجه به این که شما مدارک قصور پزشکی را از بین برده اید (( منظور این است که دندان شما توسط پزشک دیگری درمان شده است )) لذا امکان شکایت از پزشک مذکور وجود ندارد. در صورتی که نیاز به مشاره داشتید می توانید با شماره ذکر شده در سابت تماس بگیرید .
سلام دکتر ده میلیون پشت دست پول گرفته است آیا شکایت کنم میشود به سرانجام رساند
با سلام
منظور شما از پشت دست چیست لطفا سوال خود را واضح بپرسید . فرض سوال اگر منظور شما از پشت دست ، رشوه می باشد ، در صورتی که مدارکی دال بر این موضوع داشته باشید ، بله به نتیجه خواهید رسید .